بانک مرکزی اندونزی برای مدیریت نوسانهای بازار ارز و حمایت از روپیه اندونزی گامهای بیشتری برداشته است. این اقدامات شامل سختگیری بیشتر روی خرید دلار آمریکا، ادامه خرید اوراق بدهی و اجازه دسترسی برخی معاملهگران منتخب به «قراردادهای سلفِ غیرقابلتحویل» (NDF؛ نوعی قرارداد مشتقه ارزی که بدون تحویل واقعی ارز و فقط با تسویه نقدی انجام میشود) در بازارهای برونمرزی است.
در قالب یک برنامه هفتمرحلهای، بانک مرکزی سقف ماهانه خرید ارز خارجی بدون ارائه مدارک پشتیبان را از ۵۰ هزار دلار به ۲۵ هزار دلار کاهش داد. این تصمیم پس از اقدام مشابهی است که ماه گذشته انجام شد.
هدف این تغییرات، محدود کردن تقاضای دلار آمریکا در مواردی است که نیاز پرداختیِ مشخصی پشت آن نیست. مقامها همچنین بر این موضوع تمرکز دارند که خریدها به نیازهای مستند و قابل ارائه مدارک گره بخورد.
بانک مرکزی اندونزی اعلام کرده خرید اوراق بدهی را با هماهنگی وزارت دارایی ادامه میدهد؛ از ابتدای سال تا امروز ۱۲۳ تریلیون روپیه اندونزی (IDR) اوراق خریداری شده است. همچنین به برخی «معاملهگران منتخب» اجازه داده شده از NDFهای برونمرزی بهعنوان بخشی از ترکیب سیاستها استفاده کنند.
با موضع سختگیرانه بانک مرکزی اندونزی، انتظار میرود در کوتاهمدت ظرفیت رشد (سقف افزایش) برای نرخ دلار/روپیه اندونزی (USD/IDR) کاهش یابد. اقدامات بانک مرکزی کمک کرده روپیه از اوج اخیر ۱۶٬۷۵۰ به حدود ۱۶٬۴۸۰ در هفته گذشته عقبنشینی کند. بنابراین معاملهگران باید در نگهداشتن موقعیتهای بزرگ و صرفاً سفتهبازانهِ «خرید دلار» در برابر روپیه محتاط باشند، چون ریسک دخالت بازارساز/بانک مرکزی بالاست.
این اقدامات عملاً نوسانهای ارز را پایین نگه میدهد و نشان میدهد رویکرد غالب، «فروش نوسان» است؛ یعنی استفاده از ابزارهایی که از کم شدن نوسان سود میبرند. «نوسان ضمنی» یکماهه (implied volatility؛ برآورد نوسان آینده که از قیمت اختیار معامله بهدست میآید) در اختیارمعاملههای USD/IDR از بالای ۹٪ به نزدیک ۷.۵٪ کاهش یافته است. در چنین فضایی، راهبردهای اختیار معامله مانند «شورت استرادل» یا «شورت استرنگل» (فروش همزمان اختیار خرید و فروش برای کسب سود از کمنوسانی، در صورت ثابتماندن نرخ) میتواند مناسب باشد، به شرط آنکه بانک مرکزی بتواند ثبات ارز را حفظ کند.
بازده جذاب اوراق بانک مرکزی اندونزی (SRBI؛ ابزار بدهی/اوراق منتشرشده توسط بانک مرکزی) باعث شده «معامله انتقالی/کَری ترید» (carry trade؛ گرفتن یا تأمین مالی با نرخ بهره پایین و سرمایهگذاری در دارایی با نرخ بهره بالاتر) روی روپیه جذابتر شود. نشانه آن ورود خالص سرمایه خارجی حدود ۵۰۰ میلیون دلار به اوراق دولتی در هفته گذشته است؛ چرخشی تند نسبت به خروج سرمایهای که در آوریل ۲۰۲۶ دیده شد. این بسته حمایتی تهاجمیتر از دوره نگرانیهای بازارهای نوظهور در سهماهه سوم ۲۰۲۵ است؛ زمانی که بانک مرکزی بیشتر به «مداخله لفظی» (اظهارنظر و پیامرسانی برای اثرگذاری بر انتظارات بازار) تکیه داشت.
در ادامه، مهمترین عامل بیرونی همچنان وضعیت ژئوپلیتیک میان آمریکا و ایران است. مذاکرات صلح فعلاً نشانههایی از پیشرفت محتاطانه دارد و اگر به نتیجه برسد، احتمالاً پشتوانه مهمی برای روپیه و دیگر ارزهای منطقه خواهد بود و نیاز به محدودیتهای بیشتر بر جریان سرمایه از سوی بانک مرکزی اندونزی را کمتر میکند.
