قیمت نفت بالا رفته و نفت برنت با اختلال جنگ ایران در عرضه انرژی افزایش یافته است. بازارهای نفت و گاز بهعنوان «شاخص» (معیار سنجش) وضعیت کلیتر بازارهای مالی استفاده میشوند.
آژانس بینالمللی انرژی (IEA) میگوید بازار جهانی گاز طبیعی دستکم دو سال دیگر در وضعیت «فشرده» میماند؛ یعنی عرضه کم و رقابت برای خرید بالاست. جنگ همچنین توسعه برنامهریزیشده LNG (گاز طبیعی مایعشده؛ گازی که برای حملونقل با سرد کردن به مایع تبدیل میشود) را به تأخیر انداخته است.
اختلال در عرضه و اثر بر بازار
این درگیری حدود یکپنجم عرضه جهانی نفت و LNG را از بازار خارج کرده است. آسیب به تأسیسات قطر ظرفیت «مایعسازی» (تبدیل گاز به مایع در کارخانه) را کاهش داده و ممکن است ترمیم آن سالها طول بکشد؛ موضوعی که رشد عرضه جدید با محوریت آمریکا را به تعویق میاندازد.
IEA کمبود تجمعی حدود ۱۲۰ میلیارد مترمکعبی را بین سالهای ۲۰۲۶ تا ۲۰۳۰ برآورد میکند. این یعنی در آن دوره هم بازار همچنان با کمبود عرضه روبهروست.
تقاضای گاز در مناطق اصلی واردکننده، بهویژه در آسیا، ضعیفتر شده است. قیمتهای بالاتر و سیاستهای دولتی باعث «تغییر سوخت» (جایگزینی گاز با سوختهای دیگر یا منابع جایگزین) و کاهش مصرف شدهاند.
تمرکز اصلی بازار همچنان روی نفت است و ادامه درگیری قیمتها را بالا نگه داشته است. نفت برنت بالای ۱۱۵ دلار برای هر بشکه محکم مانده؛ سطحی که از شوکهای ۲۰۲۲ تاکنون بهطور پایدار دیده نشده بود. ما خرید «اختیار خرید» با سررسیدهای دورتر را گزینهای مناسب میدانیم تا از رشد احتمالی بیشتر بهره ببریم و در عین حال ریسک را محدود کنیم (اختیار خرید/Call یعنی حق خرید دارایی در قیمت مشخص تا تاریخ مشخص، بدون اجبار).
نوسان اختیارها و موقعیتگیری معاملاتی
وضعیت گاز طبیعی حتی حساستر است، بهخصوص با توجه به آسیب به تأسیسات LNG قطر. با معامله شدن قیمت TTF اروپا (شاخص قیمت گاز در هلند و معیار اصلی اروپا) بالای ۳۵ دلار به ازای هر MMBtu (میلیون واحد حرارتی بریتانیا؛ واحد اندازهگیری انرژی گاز)، فاصله آن با Henry Hub آمریکا (شاخص قیمت گاز در آمریکا) همچنان بسیار زیاد است؛ نشانهای از رقابت شدید برای تأمین عرضه خارج از منطقه درگیری. انتظار برای کاهش فشار از محل پایانههای جدید صادراتی آمریکا حالا به آینده دورتری منتقل شده و بازار را دستکم تا ۲۰۲۸ فشرده نگه میدارد.
بالا بودن «نوسان» (رفتوبرگشت سریع و شدید قیمت) در بازارهای انرژی باعث میشود خرید مستقیم اختیارها بسیار گران تمام شود. بهتر است سراغ روشهایی برویم که از همین شرایط سود میگیرند؛ مثل فروش «اختیار فروش با پشتوانه نقدی» در ریزشهای جدی قیمت (Cash-secured put؛ یعنی فروش اختیار فروش و نگه داشتن نقدینگی کافی برای خرید در صورت اعمال)، یا استفاده از «اسپرد عمودی» (Vertical spread؛ خرید و فروش همزمان دو اختیار با سررسید یکسان و قیمتهای اعمال متفاوت) برای کاهش هزینه ورود به موقعیتهای صعودی. «نوسان ضمنی» (Implied volatility؛ نوسانی که از قیمت اختیارها برداشت میشود) در قراردادهای نزدیکسررسید پیوسته بالای ۴۰٪ معامله میشود و فرصت دریافت «پریمیوم» (حقبیمه/قیمت اختیار) ایجاد کرده است.
همچنین باید سمت تقاضا را زیر نظر داشت، چون قیمتهای بالا در آسیا روی مصرف اثر گذاشتهاند. دادههای اخیر PMI (شاخص مدیران خرید؛ سنجهای برای روند فعالیت تولیدی) از اقتصادهای نوظهور مهم، کمی افت در تولید را نشان دادهاند که معمولاً نشانه زودهنگام کاهش تقاضای انرژی است. این موضوع میتواند سقفی برای قیمتها بسازد و نگه داشتن موقعیتهای خرید مستقیم در «قراردادهای آتی» (Futures؛ قرارداد خرید/فروش در آینده با قیمت مشخص) را بدون «حد ضرر» (Stop-loss؛ دستور خروج خودکار در زیان مشخص) پرریسک کند.
